{"id":5566,"date":"2016-11-28T16:28:49","date_gmt":"2016-11-28T15:28:49","guid":{"rendered":"http:\/\/studiozenz.nl\/master\/?p=5566"},"modified":"2016-12-04T20:21:24","modified_gmt":"2016-12-04T19:21:24","slug":"gesprek-met-rens-machielse-hku-directeur-muziek-en-technologie","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/studiozenz.nl\/master\/gesprek-met-rens-machielse-hku-directeur-muziek-en-technologie\/","title":{"rendered":"In gesprek met Rens Machielse – HKU directeur Muziek en Technologie"},"content":{"rendered":"

\"rens_machielse\"<\/a><\/h3>\n

HKU<\/h3>\n

Rens Machielse, directeur van Muziek en Technologie binnen de HKU (Hogeschool voor de Kunsten<\/span>) legt in een telefoongesprek uit dat zijn\u00a0opleiding gestoeld is op een combinatie tussen een b\u00e8ta-wetenschappelijke benadering en muziek. Ik had een aantal vragen voorbereid maar nadat ik mezelf had voorgesteld en vertelde waar ik mee bezig was,\u00a0stak Machielse enthousiast van wal.
\nAan de basis van de muziek staan mensen die uit de hoek komen van antropologie, psychologie en musicologie. Dat is\u00a0laatste is\u00a0<\/b>de wetenschappelijke studie van muziek op universitair niveau.\u00a0Hierbij komt het zelf praktisch musiceren niet aan bod, het kunnen lezen van muziekpartituren daarentegen wel.\u00a0Veruit de meeste studenten hebben dan ook een muzikale vorming achter de rug. … Musicologie beoogt onder meer de studie van de muziekgeschiedenis en van de muziektheorie. … \u00a0Daarnaast heeft musicologie ook aandacht voor de sociale, psychologische, en technologische aspecten van de muziekbeleving<\/em>1<\/sup>.
\nDe studenten die op de HKU binnen komen zijn zeer breed geori\u00ebnteerd, soms hebben ze veel ervaring met muziek en bespelen een instrument maar anderen hebben nog nooit een noot gezien. Ze krijgen in het eerste jaar vooral les gebaseerd op een soort systeemtheorie. Zo moeten ze in week \u00e9\u00e9n\u00a0bijvoorbeeld gamelanmuziek namaken en de week erna in een ensemble het zelf spelen om vervolgens polyritmiek uit Afrika te bestuderen.<\/p>\n

 <\/p>\n

Muziekgenres en\u00a0commercie<\/h3>\n

De\u00a0docenten op de HKU nemen in principe een neutrale houding in t.o.v. de gekozen muziekgenres. Dat laten ze aan\u00a0de studenten zelf over, en in toepassingen kan dat vari\u00ebren van Hollywood-commerci\u00eble muziek tot Xenakis (MKM) of het elektronische spectrum waar\u00a0Stockhausen om de hoek komt kijken, tot aan popmuziek of het singasong-genre. Een klassiekgeori\u00ebnteerde student houdt zich bezig met noten en contrapunt, en een student die veel heeft met singasong met akoestische instrumenten en ruimte.\u00a0Op de HKU wordt samenwerking onder de verschillende afdelingen gestimuleerd omdat er ook veel autonome studenten rondlopen die een eigen esthetiek hanteren en eigenwijze visie hebben. Die\u00a0worden dan juist gestimuleerd om vanuit branding te denken.
\nDe studenten die de commerci\u00eble en toegepaste kant op gaan werken meestal niet met een componist, maar met producten die voorhanden zijn in het publieke domein die inderdaad meestal beat<\/em>-geori\u00ebnteerd is.\u00a0Dit\u00a0zit ook al vaak ingebakken in de briefing van een regisseur of productieleider en dan is het voor studenten niet altijd even makkelijk om een eigen denkwijze door te drukken. Commercie\u00a0is een behoudende wereld, dus als de doelgroep dan ook nog eens uit een jonger publiek bestaat komt dat genre al heel snel om de hoek kijken.
\nDe reclame-industrie is daarop een uitzondering en is wat gedifferentieerder. Binnen\u00a0branding is de tendens dat emoties ‘echt’ moeten zijn waardoor er juist vraag is naar bandjes en sing-a-songschrijvers.\u00a0Massivemusic<\/em>, een bekend, groot en internationaal bedrijf met filialen in Amsterdam, London, New York, Los Angeles and Shanghai\u00a0bouwt bijvoorbeeld een collectie op met singasongmuziek, gecategoriseerd op emoties en associaties. Wanneer muziek geplakt wordt aan een reclamespotje heet dat een ‘sync<\/span>‘ (synchroniteit: het synchroniseren van beeld en geluid\/muziek)<\/span>. Studenten die ingehuurd worden en die in een bandje zitten, kunnen hier dan ook een belang bij hebben omdat op deze manier hun eigen muziek gepromoot wordt.
\nTegenwoordig komt hier ook neurowetenschap om de hoek kijken. Door hersenmetingen weten ze steeds beter wat de doelgroep leuk vindt, en neurowetenschapper Victor Lamme \u2013 zelf in het bezit van een neuromarketingbedrijf en verbonden aan de UVA \u2013 verkoopt deze expertise weer aan reclamebureaus. Op de website van Kennislink<\/a>2<\/sup>\u00a0is te lezen dat Lamme hierover zegt dat onze hersenen bepalen wat we doen, en niet onze gedachten, en dat neuromarketing daar de meest directe toepassing van is. ‘Als je weet wat de impact is op het brein van producten, reclame, verpakkingen of covers, dan weet je ook of de consument erdoor zal worden verleid of niet’<\/em>. De redacteur van dit artikel\u00a0plaatst hier kritische kanttekeningen bij maar ondertussen maakt\u00a0Massive Music<\/em>\u00a0hier dankbaar gebruik van. Zo kan het bedrijf zich namelijk profileren als een kennisinstituut en verkoopt het zijn producten beter. Het komt voor dat, omdat uit een onderzoek blijkt dat de doelgroep dat het aantrekkelijkst vindt, het ritme van het ene nummer gepakt wordt en de melodie van het andere, om dat vervolgens te combineren. De voorkeur voor dit genre is ooit \u00a0begonnen met een spijkerbroekreclame en nu is het een echte trend. Op deze manier worden oude\u00a0nummers soms ineens weer razend populair. Maar om terug te komen op het formatdenken van andere commerci\u00eble toepassingen zoals op beurzen en bijv. presentaties, daarvoor worden muziekdatabases vaak lukraak geraadpleegd.<\/p>\n

Modern-klassieke muziek en film<\/h3>\n

MKM is daarentegen erg bruikbaar als\u00a0filmmuziek en wordt binnen de HKU ook als zodanig toegepast. Machielse noemt als voorbeeld de 12-toonstechniek<\/em> of zwevende tonaliteit<\/em> van o.a.\u00a0Sch\u00f6nberg bij East of Eden<\/a>3<\/sup><\/em>, waarvan de muziek door een leerling van Sch\u00f6nberg, Leonard Rosenman gecomponeerd is4<\/sup>. ‘Een eigenschap van klankveldenmuziek is dat het geen houvast geeft voor publiek. Bij East of Eden gaat het om personages die zelf houvast kwijt zijn en dan past de zwevende tonaliteit naadloos aan op het onderwerp waardoor\u00a0het voor het publiek ineens goed te begrijpen is, terwijl ze dat niet in een concertzaal zouden willen beluisteren. Muziek beleef je vaak onbewust en mensen hebben vaak geen idee wat de invloed van muziek is voor de ervaring\u00a0van een boodschap. Pas als je het verschil laten horen, door bij hetzelfde beeld andere muziek af te spelen worden ze het zich pas bewust. Het voordeel van klankveldenmuziek is dat het uitnodigt om te experimenteren met beeld en geluid’.
\n<\/em>Verder legt Machielse uit dat MKM zich vooral in niches bevindt, communities die echter wel over de hele wereld verspreid zijn. Overigens zegt hij ook geen expert te zijn op dit gebied dus hierover kan hij me minder vertellen.
\n<\/em><\/p>\n

 <\/p>\n